Geçişler

Van Gölü mültecilerin hayallerini yutuyor: Son yıllarda risk alanların sayısı arttı

Van Gölü mültecilerin hayallerini yutuyor. Haziran ayında gölde batan botlarda hayatını kaybeden göçmenlerden geriye şimdi sadece kayıt numaraları yazılı olan mezar taşları kaldı.

Euronews Türkçe’den Sertaç Aktan‘ın haberine göre Avrupa’daki meşhur Cenevre gölünden altı kez daha büyük olan Van gölü son aylarda Avrupa’ya gitmeye çalışan mülteciler için bir ölüm tuzağı haline gelmiş durumda. Arama ve durdurma noktalarını atlatmak isteyen pek çok mülteci Van Gölü’nden ilerlemeyi tercih ediyor.

Video: Euronews

17 yaşındaki Pakistanlı Mehdi Mosin, haziran ayında bu şekilde gölü geçmeye çalışırken alabora olan bir balıkçı teknesinde ölen 60 kişiden biriydi. Geçtiğimiz ay cansız bedeni tekneden geriye kalanların arasına sıkışmış halde bulundu. Ailesi büyük acı yaşayan Mehdi’nin babası eşinin sürekli kabuslar gördüğünü ve oğlu çıkıp gelecek diye geceleri kapıyı açtığını anlatıyor.

Oğlunun daha iyi bir gelecek için bu riski aldığını ifade eden baba, bu yolculuktan onu vazgeçirmeye çalışmış ancak Mehdi’yi ikna edememiş. Ağlayarak konuşan baba, “Eğer bu kadar tehlikeli olduğunu bilseydim kesinlikle gitmesine izin vermezdim” diyor.

Şartlar Giderek Zorlaştı

Özellikle 2015 yılı boyunca mültecilerin en sık kullandığı güzergah üzerinde olan Türkiye son dönemde Avrupa’ya geçmek için hayli zor bir seçenek olmaya başladı. 2016’da AB ile Ankara arasında imzalanan mülteci anlaşması sonrası tedbirler sıkılaştı ve 2018 itibarı ile daha da güçlendirildi.

İran ile sınırı olması bakımından Afganistan, İran ve Pakistan’dan gelen on binlerce mültecinin Van şehrine giriş yapması sonucu her yıl bu bölgede tehlikeli durumlar yaşanıyor. 2020’nin başından bu yana 80 mülteci burada hayatını kaybetti. Bu sayı 2019’da 59 kişiydi.

Van Gölü’ne gelebilmek için de önce doğuda sınırı oluşturan zorlu dağları aşmaları lazım. Burada her yıl karların erimesi sonrası köylüler donmuş cesetler buluyor. Van’da bu nedenle sadece mülteciler için iki yeni mezarlık açıldı. Bu mezarlıklarda kimliği belirsiz mülteciler için sadece bulundukları yer ve tarih belirtilen isimsiz mezar taşları yer alıyor.

Van Gölü’nin Şartları Neden Zor?

Güzel havalarda aslında Van Gölü son derece zararsız görünüyor. Tatilciler göl bisikletlerinde durgun suyun keyfini çıkarıyor, yüzüyor ve hoç vakit geçiriyor. Ancak hava bozduğunda göl sularında ciddi değişim yaşanıyor ve bir anda tehlikeli bir hal alabiliyor.

25 yaşındaki Pakistanlı Muhammed bu yolculuğu yapıp İstanbul’a varmayı başarmış insanlardan biri. Mart ayında bir gece Van gölünü iki saatte geçmiş. “Dalgalı ve sert geçen yolculuk boyunca teknede kadınlı çocuklu 50 kişiydik ve sadece 5 can kurtaran ceketi olduğunu biliyordum. Tekne batacak olsa buradan nasıl kurtuluruz diye düşünüp durdum” diyor.

Ondan üç ay önce aynı güzergahta bir tekne alabora olmuş ve 7 kişi hayatını kaybetmişti. Olay sonrası yetkililer insan kaçakçılığı yapan bazı kişileri yakalamış ve tutuklamıştı. Ancak bölgedeki köylüler o güne kadar bu tür geçişlerin neredeyse hergün yapılmakta olduğunu belirtiyor.

Van Gölü’nün Alternatifi Ne?

Göl üzerinden geçmeyi tercih etmeyen mülteciler yayan olarak günler sürecek bir yolculuk yapmak zorunda kalıyor. Kontrol noktalarını atlatmak için tarlalardan, ağaçlık arazilerden geçmek durumunda kalan mültecilerin özel mülkiyetlere girmesi sonucu yaşadıkları sorunlar söz konusu olabiliyor.

Gölün batı yakasındaki Tatvan otobüs istasyonunda günlerce yürümekten tükenmiş yorgun mültecileri yerde otururken görmek mümkün. Bazıları ayaklarını rahatlatmak için ayakkabılarını çıkarmış şekilde dinleniyor.

Gölün bu yakasında daha az kontrol yapılıyor. Bu nedenle bu noktadan sonra mültecilerden bazıları kendilerini İstanbul’a yakın bir yerlere bırakacak taksiler bulmaya çalışıyor. Iraklı bir Kürt olan Mahmut yolculuğunun buraya kadar olan kısmının oldukça tehlikeli olduğunu anlatarak “Açım ve üşüyorum ancak başka bir seçeneğim yok”

BM Göç Ofisi Kapanınca Ölümler Arttı

Van’daki mülteciler konusunda uzmanlaşan avukat Mahmut Kaçan kaçak insan ve ölüm artışının bölgedeki Birleşmiş Milletler’e ait mülteci ofisinin 2018’de kapanması ile aynı döneme denk geldiğini anlatıyor.

Kaçan’a göre artık mülteci başvuruları ancak Ankara’da yapılabildiği ve ilk değerlendirmeler bu olduğu için mülteciler de oluşan belirsizlik nedeniyle daha büyük riskler alıyor. Kimileri risklerin artması nedeniyle yarı yolda havlu atıyor.

“Kızımın Bir Geleceği Olmalı”

Örneğin Afganlı Abbas Haşimi Van’a 2019 yılında gelmiş ve bir kaçakçıyla da Yunanistan’a gitmek üzere anlaşmış.

“Daha sonra eşimin ve çocuğumun hayatını düşenerek fikimi değiştirdim çünkü yolculuğun çok tehlikeli olduğunu anladım” diyen Haşimi ve ailesinin şimdi son umudu yaptıkları mülteci başvurusunun kabul edilmesi.

Bu şekilde Avrupa’ya yasal giriş yapabilmek isteyen Haşimi “Ben ve eşim için çok geç bunu biliyoruz ama kızımızın bir geleceği olmalı. Onun için çok geç olmamalı” diyor.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: